
Rozwód bardzo często wiąże się z koniecznością szczegółowego ustalenia, które składniki majątku należą do obojga małżonków, a które pozostają wyłączną własnością jednej strony. W praktyce coraz większe znaczenie mają prawa autorskie, znaki towarowe, kursy online, działalność internetowa czy dochody z twórczości cyfrowej. Wiele osób nie zdaje sobie sprawy, że własność intelektualna może przedstawiać znaczną wartość finansową i stać się przedmiotem sporu podczas podziału majątku. Sytuacja komplikuje się szczególnie wtedy, gdy utwory zaczynają generować regularne przychody już po zakończeniu małżeństwa.
Czy prawa autorskie podlegają podziałowi po rozwodzie?
Podział praw autorskich po rozwodzie zależy przede wszystkim od rodzaju praw, momentu ich powstania oraz sposobu osiągania dochodów z działalności twórczej. Polskie przepisy rozróżniają autorskie prawa osobiste i majątkowe, a każda z tych kategorii podlega odmiennym zasadom ochrony oraz rozliczania. Dla sądu istotne znaczenie ma także to, czy prawa były związane wyłącznie z osobą twórcy, czy posiadały wymierną wartość ekonomiczną wpływającą na majątek wspólny małżonków. W praktyce analiza takich spraw często wymaga nie tylko wiedzy prawnej, lecz także dokładnej oceny dokumentacji finansowej i umów licencyjnych.
Czym są prawa autorskie osobiste?
Autorskie prawa osobiste są nierozerwalnie związane z twórcą i chronią jego więź z utworem. Obejmują między innymi prawo do autorstwa dzieła, oznaczenia utworu nazwiskiem lub pseudonimem oraz decydowania o jego integralności. Tego rodzaju prawa nie mogą zostać sprzedane ani przeniesione na inną osobę, dlatego co do zasady nie podlegają podziałowi po rozwodzie. Nawet jeśli utwór powstał w trakcie trwania małżeństwa, były małżonek nie nabywa prawa do współdecydowania o autorstwie czy sposobie oznaczania dzieła. Sąd bierze jednak pod uwagę ekonomiczne skutki korzystania z utworu, zwłaszcza gdy generuje on stałe przychody.
Czym są autorskie prawa majątkowe?
Autorskie prawa majątkowe mają charakter ekonomiczny i pozwalają twórcy czerpać korzyści finansowe z wykorzystania utworu. Dotyczą między innymi sprzedaży licencji, publikacji książek, emisji muzyki, kursów online czy materiałów dostępnych w internecie. W przeciwieństwie do praw osobistych mogą być przenoszone, dziedziczone oraz stanowić składnik majątku wspólnego małżonków. Jeśli prawa majątkowe zostały nabyte lub zaczęły przynosić dochody podczas trwania wspólności majątkowej, sąd może uwzględnić je przy podziale majątku po rozwodzie. Kluczowe znaczenie ma wtedy ustalenie realnej wartości praw oraz przewidywanych przyszłych zysków.
Jak sąd traktuje własność intelektualną przy rozwodzie?
Sądy coraz częściej spotykają się ze sprawami dotyczącymi własności intelektualnej, ponieważ działalność twórcza i internetowa stała się istotnym źródłem dochodu wielu osób. W toku postępowania analizowane są umowy licencyjne, przychody z platform internetowych, wpływy z reklam czy tantiemy wypłacane przez organizacje zbiorowego zarządzania prawami autorskimi. Sąd ocenia nie tylko sam fakt istnienia praw autorskich, lecz także ich wartość ekonomiczną i wpływ na majątek wspólny małżonków. W bardziej skomplikowanych sprawach często powoływani są biegli, którzy pomagają oszacować wartość utworów oraz potencjalne przyszłe przychody związane z ich eksploatacją.
Majątek wspólny a majątek osobisty małżonków
Rozróżnienie majątku wspólnego i osobistego ma kluczowe znaczenie podczas rozliczania praw autorskich po rozwodzie. Nie każdy składnik związany z działalnością twórczą automatycznie podlega podziałowi między byłych małżonków. W praktyce konieczne jest dokładne ustalenie momentu powstania prawa, źródła finansowania działalności oraz sposobu osiągania dochodów. Duże znaczenie mają również umowy majątkowe zawierane przed ślubem lub w trakcie małżeństwa. To właśnie od tych elementów zależy, czy konkretne prawa i związane z nimi zyski zostaną uznane za część majątku wspólnego.
Co wchodzi do majątku wspólnego?
Do majątku wspólnego co do zasady należą wszystkie składniki majątkowe nabyte w trakcie trwania wspólności ustawowej przez oboje małżonków lub jednego z nich. Dotyczy to również wynagrodzenia za pracę twórczą, honorariów autorskich czy dochodów osiąganych z licencji i sprzedaży utworów. W praktyce majątek wspólny może obejmować także prawa do kursów internetowych, treści publikowanych w mediach społecznościowych lub dochody generowane przez markę osobistą. Istotne pozostaje jednak odróżnienie samego prawa autorskiego od przychodów osiąganych dzięki jego wykorzystaniu. To rozróżnienie bardzo często wpływa na ostateczny sposób podziału majątku po rozwodzie.
Kiedy prawa autorskie stanowią majątek osobisty?
Prawa autorskie mogą zostać uznane za majątek osobisty przede wszystkim wtedy, gdy są ściśle związane z osobą twórcy lub zostały nabyte przed zawarciem małżeństwa. Dotyczy to szczególnie autorskich praw osobistych, które nie podlegają przeniesieniu i pozostają wyłączną domeną autora niezależnie od sytuacji rodzinnej. W praktyce do majątku osobistego mogą należeć również określone prawa majątkowe, jeśli zostały odziedziczone, otrzymane w darowiźnie albo objęte rozdzielnością majątkową. Każda sprawa wymaga jednak indywidualnej oceny, ponieważ nawet prawa należące formalnie do jednego małżonka mogą generować dochody wchodzące do majątku wspólnego.
Jakie znaczenie ma moment powstania utworu?
Moment stworzenia utworu bardzo często wpływa na sposób rozliczania praw autorskich po rozwodzie. Jeżeli dzieło powstało przed ślubem, prawa majątkowe co do zasady pozostają składnikiem majątku osobistego twórcy. Sytuacja wygląda inaczej, gdy utwór został stworzony w czasie trwania wspólności majątkowej i zaczął generować przychody jeszcze przed rozwodem. Wówczas sąd może uznać dochody z jego eksploatacji za część majątku wspólnego. Znaczenie mają również późniejsze modyfikacje utworu, nowe umowy licencyjne oraz sposób finansowania działalności twórczej w trakcie małżeństwa.
Dochody z praw autorskich po rozwodzie
W praktyce największe spory dotyczą zwykle nie samych praw autorskich, lecz pieniędzy uzyskiwanych dzięki ich wykorzystaniu. Dochody z książek, muzyki, filmów, szkoleń internetowych czy działalności influencerskiej mogą być wypłacane przez wiele lat po zakończeniu małżeństwa. Powoduje to liczne wątpliwości związane z ustaleniem, które wpływy należą jeszcze do majątku wspólnego, a które stanowią już wyłączny dochód twórcy. Sąd analizuje wtedy nie tylko moment powstania utworu, ale także datę zawarcia umów, okres uzyskiwania wynagrodzenia oraz charakter konkretnych należności wypłacanych autorowi.
Czy tantiemy wchodzą do majątku wspólnego?
Tantiemy bardzo często są uznawane za składnik majątku wspólnego, jeśli zostały wypłacone w czasie trwania wspólności majątkowej małżonków. Dotyczy to między innymi wynagrodzeń za emisję muzyki, publikacje prasowe, książki czy wykorzystanie materiałów audiowizualnych. Problemy pojawiają się jednak wtedy, gdy tantiemy dotyczą utworów stworzonych przed ślubem albo są wypłacane już po rozwodzie. W takich sytuacjach konieczne staje się ustalenie, czy źródło przychodu powstało jeszcze podczas trwania małżeństwa. W praktyce analiza umów i harmonogramów wypłat ma kluczowe znaczenie dla prawidłowego rozliczenia należności między byłymi małżonkami.
Wynagrodzenie z licencji i sprzedaży praw autorskich
Dochody osiągane z licencji, sublicencji oraz sprzedaży praw autorskich mogą stanowić istotną część majątku podlegającego rozliczeniu po rozwodzie. Coraz częściej dotyczy to działalności prowadzonej w internecie, w tym kursów online, materiałów edukacyjnych, grafik cyfrowych czy treści publikowanych na platformach społecznościowych. Sąd bierze pod uwagę zarówno jednorazowe wynagrodzenie uzyskane ze sprzedaży praw, jak i regularne wpływy wynikające z umów licencyjnych. W wielu przypadkach konieczne okazuje się szczegółowe przeanalizowanie dokumentów księgowych oraz sposobu rozliczania działalności twórczej prowadzonej przez jednego lub oboje małżonków.
Dochody uzyskiwane po ustaniu wspólności majątkowej
Dochody uzyskiwane po ustanowieniu rozdzielności majątkowej lub po prawomocnym rozwodzie zazwyczaj nie wchodzą już do majątku wspólnego. Nie oznacza to jednak, że każda wypłata dokonana po zakończeniu małżeństwa automatycznie należy wyłącznie do twórcy. Jeżeli wynagrodzenie dotyczy pracy wykonanej jeszcze podczas trwania wspólności majątkowej, były małżonek może dochodzić części należnych środków. Dotyczy to zwłaszcza tantiem wypłacanych z opóźnieniem albo przychodów wynikających z umów zawartych wcześniej. W praktyce konieczne staje się dokładne ustalenie, kiedy powstało roszczenie o wypłatę wynagrodzenia i czego konkretnie dotyczyło.
Znaczenie art. 31 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego
Art. 31 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego określa podstawowe zasady funkcjonowania wspólności majątkowej małżonków. Zgodnie z tym przepisem do majątku wspólnego należą między innymi pobrane wynagrodzenia za pracę oraz dochody osiągane z działalności zarobkowej każdego z małżonków. W praktyce regulacja ta ma ogromne znaczenie przy ocenie wynagrodzeń uzyskiwanych z praw autorskich i własności intelektualnej. Sądy często odwołują się do tego przepisu przy ustalaniu, czy konkretne przychody powinny zostać objęte podziałem majątku. W sprawach dotyczących twórców internetowych i działalności cyfrowej interpretacja tego artykułu nabiera obecnie szczególnego znaczenia.
Podział praw autorskich i własności intelektualnej w praktyce
Podział własności intelektualnej po rozwodzie wymaga zwykle znacznie bardziej szczegółowej analizy niż standardowe rozliczenie majątku wspólnego. Oprócz ustalenia wartości konkretnych praw konieczne bywa także oszacowanie przyszłych przychodów, potencjału komercyjnego utworów oraz zakresu zawartych umów licencyjnych. W praktyce sprawy dotyczące praw autorskich są często skomplikowane dowodowo i wymagają współpracy z biegłymi oraz specjalistami zajmującymi się wyceną własności intelektualnej. Duże znaczenie mają również dokumenty księgowe, historia wpływów finansowych oraz sposób prowadzenia działalności twórczej w trakcie trwania małżeństwa.
Podział majątku w wyroku rozwodowym
Podział majątku może zostać przeprowadzony już w wyroku rozwodowym, jednak dzieje się tak wyłącznie wtedy, gdy nie spowoduje nadmiernego wydłużenia postępowania. W sprawach dotyczących praw autorskich i własności intelektualnej sądy często rezygnują z jednoczesnego rozliczenia majątku, ponieważ konieczne bywa przeprowadzenie rozbudowanego postępowania dowodowego. Analizie podlegają wtedy umowy licencyjne, źródła dochodów, wartość utworów oraz prognozowane przychody z ich dalszego wykorzystania. W bardziej skomplikowanych sprawach podział majątku następuje dopiero w odrębnym postępowaniu po zakończeniu rozwodu.
Umowny podział majątku u notariusza
Byli małżonkowie mogą samodzielnie ustalić sposób podziału majątku i zawrzeć odpowiednią umowę przed notariuszem. Takie rozwiązanie jest zwykle szybsze, mniej kosztowne oraz pozwala uniknąć wieloletniego sporu sądowego. W przypadku praw autorskich szczególnego znaczenia nabiera precyzyjne określenie, które prawa pozostają przy twórcy, a które dochody podlegają rozliczeniu między stronami. Umowa powinna uwzględniać także kwestie związane z przyszłymi wpływami z licencji, tantiemami oraz korzystaniem z utworów po rozwodzie. Niedokładne zapisy mogą prowadzić do kolejnych sporów i problemów interpretacyjnych w przyszłości.
Jak wycenia się prawa autorskie?
Wycena praw autorskich należy do najbardziej skomplikowanych elementów podziału majątku po rozwodzie. W przeciwieństwie do nieruchomości czy samochodów wartość utworów często zależy od przyszłego potencjału zarobkowego, popularności twórcy oraz przewidywanych przychodów z eksploatacji dzieła. Biegli analizują między innymi historię sprzedaży, liczbę odbiorców, obowiązujące umowy licencyjne oraz dotychczasowe wpływy finansowe. W przypadku działalności internetowej znaczenie mogą mieć również statystyki kanałów społecznościowych, ruch na platformach edukacyjnych czy przychody reklamowe. Im bardziej rozwinięta działalność twórcza, tym bardziej złożony staje się proces ustalania realnej wartości praw.
Dowody i dokumentacja potrzebne przy podziale majątku
Skuteczne dochodzenie roszczeń związanych z prawami autorskimi wymaga odpowiedniego przygotowania dokumentacji. Kluczowe znaczenie mają umowy licencyjne, faktury, rozliczenia podatkowe, potwierdzenia przelewów oraz dokumenty wskazujące moment powstania utworu. W sprawach dotyczących działalności internetowej istotne bywają także raporty sprzedaży, statystyki platform cyfrowych oraz dane dotyczące przychodów reklamowych. Brak odpowiednich dowodów może znacznie utrudnić wykazanie wartości majątku albo wysokości osiąganych dochodów. Z tego powodu osoby prowadzące działalność twórczą powinny od początku dbać o uporządkowane archiwizowanie dokumentów związanych z wykorzystaniem własności intelektualnej.
Współautorstwo a podział majątku po rozwodzie
Współautorstwo dodatkowo komplikuje kwestie związane z podziałem majątku po rozwodzie, ponieważ prawa do utworu mogą przysługiwać kilku osobom jednocześnie. Dotyczy to między innymi wspólnie tworzonych książek, projektów graficznych, działalności internetowej, kursów online czy materiałów publikowanych w mediach społecznościowych. W takich sprawach konieczne staje się ustalenie zakresu wkładu poszczególnych współtwórców oraz zasad podziału dochodów osiąganych z eksploatacji utworu. Dla sądu istotne znaczenie mają zarówno formalne umowy między stronami, jak i rzeczywisty udział każdej osoby w procesie twórczym.
Jak rozliczane są wspólnie stworzone utwory?
W przypadku współautorstwa każdemu twórcy przysługuje udział w prawach autorskich odpowiadający jego wkładowi w powstanie dzieła. Jeżeli małżonkowie wspólnie stworzyli utwór lub prowadzili działalność opartą na własności intelektualnej, sąd może uznać prawa majątkowe za składnik majątku wspólnego. Problematyczne bywają sytuacje, w których jeden z małżonków formalnie figuruje jako jedyny autor, mimo że druga strona uczestniczyła w tworzeniu projektu. W praktyce znaczenie mają wtedy dowody potwierdzające faktyczny udział w przygotowaniu utworu oraz zakres wykonywanych prac twórczych.
Podział dochodów ze współautorstwa
Dochody osiągane ze wspólnie stworzonego utworu podlegają rozliczeniu zgodnie z udziałem poszczególnych współautorów oraz zasadami wspólności majątkowej obowiązującymi w trakcie małżeństwa. W praktyce spory często dotyczą wpływów uzyskiwanych już po rozwodzie, szczególnie gdy utwór nadal generuje regularne przychody. Dotyczy to między innymi kanałów internetowych, podcastów, publikacji cyfrowych czy wspólnie budowanych marek osobistych. W takich sytuacjach konieczne jest dokładne ustalenie źródła dochodów oraz zakresu praw przysługujących każdej stronie. Brak wcześniejszych ustaleń między współtwórcami zwykle prowadzi do długotrwałych konfliktów sądowych.
Intercyza i rozdzielność majątkowa a prawa autorskie
Intercyza oraz rozdzielność majątkowa mogą skutecznie ograniczyć ryzyko sporów dotyczących praw autorskich po rozwodzie. Coraz więcej osób prowadzących działalność twórczą decyduje się na wcześniejsze uregulowanie kwestii majątkowych, szczególnie gdy ich projekty generują wysokie przychody lub posiadają duży potencjał komercyjny. Odpowiednio przygotowana umowa majątkowa pozwala jasno określić, które prawa oraz dochody pozostają wyłączną własnością twórcy. Dzięki temu łatwiej uniknąć problemów związanych z późniejszą wyceną własności intelektualnej i podziałem przychodów uzyskiwanych z działalności kreatywnej.
Kiedy intercyza chroni majątek twórcy?
Intercyza może skutecznie zabezpieczyć majątek twórcy przede wszystkim wtedy, gdy została zawarta odpowiednio wcześnie i precyzyjnie określa zasady przynależności praw autorskich oraz dochodów z działalności twórczej. Dzięki rozdzielności majątkowej przychody osiągane z licencji, sprzedaży utworów czy działalności internetowej co do zasady nie wchodzą do majątku wspólnego małżonków. W praktyce szczególne znaczenie ma jasne wskazanie, które składniki majątku pozostają wyłączną własnością autora. Nieprecyzyjne postanowienia umowy mogą prowadzić do sporów interpretacyjnych i utrudniać późniejsze rozliczenia po rozwodzie.
Rozdzielność majątkowa a przyszłe dochody z utworów
Ustanowienie rozdzielności majątkowej wpływa nie tylko na bieżące dochody, ale również na sposób rozliczania przyszłych wpływów z działalności twórczej. Jeżeli po podpisaniu intercyzy utwory nadal generują przychody, środki te zwykle pozostają majątkiem osobistym autora. Dotyczy to między innymi tantiem, wpływów reklamowych, licencji czy sprzedaży produktów cyfrowych. W praktyce istotne znaczenie ma jednak moment zawarcia umów oraz okres, którego dotyczą konkretne należności. W niektórych przypadkach konieczne może być szczegółowe ustalenie, czy źródło przychodu powstało jeszcze przed ustanowieniem rozdzielności majątkowej.
Najczęstsze problemy przy podziale praw autorskich
Sprawy dotyczące podziału praw autorskich należą do najbardziej złożonych postępowań związanych z rozliczeniem majątku po rozwodzie. Trudności wynikają przede wszystkim z konieczności ustalenia wartości własności intelektualnej oraz przewidywania przyszłych dochodów osiąganych dzięki działalności twórczej. Dodatkowe problemy pojawiają się wtedy, gdy jedna ze stron prowadzi działalność internetową, korzysta z zagranicznych platform lub uzyskuje przychody z wielu źródeł jednocześnie. W praktyce postępowania często wymagają szczegółowej analizy dokumentów finansowych, historii rozliczeń oraz współpracy z ekspertami zajmującymi się wyceną praw autorskich.
Spory o przyszłe tantiemy
Jednym z najczęstszych powodów konfliktów są przyszłe tantiemy wypłacane już po rozwodzie. Byli małżonkowie często różnią się w ocenie tego, czy takie dochody powinny zostać uznane za część majątku wspólnego, szczególnie gdy utwór powstał podczas trwania małżeństwa. Problemy pojawiają się zwłaszcza w branży muzycznej, wydawniczej oraz internetowej, gdzie wynagrodzenie może być wypłacane przez wiele lat. Sąd musi wtedy ustalić, czy prawo do konkretnego wynagrodzenia powstało jeszcze w czasie wspólności majątkowej. W praktyce znaczenie mają terminy zawarcia umów, sposób rozliczeń oraz charakter uzyskiwanych wpływów.
Ukrywanie dochodów z działalności twórczej
W sprawach dotyczących działalności kreatywnej stosunkowo często pojawiają się zarzuty ukrywania części dochodów lub zaniżania realnej wartości projektów. Dotyczy to między innymi przychodów osiąganych za pośrednictwem zagranicznych platform internetowych, współprac reklamowych czy sprzedaży produktów cyfrowych. W praktyce wykrycie rzeczywistej wysokości dochodów bywa trudne, zwłaszcza gdy działalność prowadzona jest w kilku kanałach jednocześnie. Z tego powodu sądy coraz częściej analizują historię transakcji, raporty sprzedaży, statystyki platform oraz dokumentację księgową. Brak transparentności finansowej może znacząco wydłużyć postępowanie i utrudnić osiągnięcie porozumienia między stronami.
Podział praw do firmy, marki lub kursów online
Coraz więcej sporów rozwodowych dotyczy działalności internetowej opartej na marce osobistej, kursach online, ebookach lub produktach cyfrowych. W takich przypadkach problemem staje się ustalenie, czy wartość przedsiębiorstwa wynika głównie z pracy jednego małżonka, czy była budowana wspólnie przez obie strony. Sąd może analizować między innymi zaangażowanie w tworzenie treści, rozwój marki, obsługę klientów oraz działania marketingowe. Szczególnie skomplikowane bywają sytuacje, w których działalność jest silnie związana z wizerunkiem jednej osoby, ale jednocześnie generowała wspólne dochody przez wiele lat trwania małżeństwa.
Najczęściej zadawane pytania
Prawa autorskie i własność intelektualna po rozwodzie budzą wiele praktycznych wątpliwości, zwłaszcza wśród osób prowadzących działalność kreatywną lub internetową. W ostatnich latach rośnie liczba spraw dotyczących kursów online, marek osobistych, kanałów społecznościowych oraz produktów cyfrowych generujących stałe przychody. Wiele osób nie wie, które prawa podlegają podziałowi, a które pozostają wyłączną własnością twórcy. Poniższe odpowiedzi dotyczą najczęściej pojawiających się pytań związanych z rozliczaniem własności intelektualnej po zakończeniu małżeństwa.
Czy prawa autorskie dziedziczy były małżonek?
Sam rozwód nie pozbawia automatycznie byłego małżonka możliwości dziedziczenia, jednak po prawomocnym zakończeniu małżeństwa były partner przestaje należeć do kręgu spadkobierców ustawowych. Oznacza to, że co do zasady nie dziedziczy praw autorskich po byłym współmałżonku, chyba że został wskazany w testamencie. Inaczej wygląda sytuacja dotycząca wcześniej ustalonego podziału majątku lub wspólnych praw majątkowych nabytych jeszcze podczas trwania małżeństwa. W praktyce znaczenie mają również umowy licencyjne oraz sposób uregulowania kwestii majątkowych po rozwodzie.
Czy można sprzedać prawa autorskie przed rozwodem?
Twórca co do zasady może sprzedać autorskie prawa majątkowe jeszcze przed rozwodem, jednak taka transakcja nie zawsze wyłącza możliwość późniejszych roszczeń drugiego małżonka. Jeżeli sprzedaż dotyczyła składnika majątku wspólnego albo została dokonana w celu ukrycia rzeczywistej wartości majątku, sąd może szczegółowo analizować okoliczności zawarcia umowy. W praktyce znaczenie ma między innymi cena sprzedaży, moment dokonania transakcji oraz sposób rozdysponowania uzyskanych środków. Pozorne lub nieuczciwe działania mogą zostać zakwestionowane w toku postępowania dotyczącego podziału majątku.
Czy YouTube, ebooki i kursy online podlegają podziałowi?
Kanały YouTube, ebooki, kursy online oraz inne produkty cyfrowe mogą podlegać podziałowi majątku, jeśli zostały stworzone lub rozwijane podczas trwania wspólności majątkowej. W praktyce sądy analizują nie tylko formalne prawa do treści, ale również wartość ekonomiczną całego projektu oraz dochody generowane przez działalność internetową. Znaczenie mają przychody z reklam, sprzedaży produktów cyfrowych, współprac komercyjnych oraz licencji. Szczególnie skomplikowane bywają sytuacje, gdy marka osobista jest silnie związana z wizerunkiem jednego małżonka, ale druga strona aktywnie uczestniczyła w budowaniu biznesu i jego promocji.
Czy prawa do znaku towarowego wchodzą do majątku wspólnego?
Prawa do znaku towarowego mogą zostać uznane za składnik majątku wspólnego, jeżeli zostały zarejestrowane lub rozwijane w trakcie trwania małżeństwa. Dotyczy to szczególnie marek wykorzystywanych w działalności gospodarczej, internetowej lub twórczej. W praktyce sąd bierze pod uwagę wartość komercyjną znaku, rozpoznawalność marki oraz przychody osiągane dzięki jej wykorzystaniu. Problemy pojawiają się zwłaszcza wtedy, gdy znak towarowy jest ściśle związany z nazwiskiem, wizerunkiem albo działalnością jednego z małżonków. W takich przypadkach konieczne bywa dokładne ustalenie, jaka część wartości marki wynika z pracy obu stron podczas trwania małżeństwa.